Οικονομική Ανάλυση Ι


A4 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Ι / ECONOMIC ANALYSIS I (Υποχρεωτικό: Κοινωνική Διοίκηση, Υποχρεωτικό: Πολιτική Επιστήμη / Compulsory: Social Administration, Compulsory: Political Science)

Αλέξης Ιωαννίδης, Αναπληρωτής Καθηγητής /Alexis Ioannidis, Associate Professor

https://socadm.duth.gr/author/aioann/, aioann@socadm.duth.gr

e-class: https://elearning.socadm.duth.gr/moodle/

Αντικείμενο και περιγραφή μαθήματος:

Στο μάθημα αυτό παρουσιάζονται, σε εισαγωγικό επίπεδο, οι βασικές έννοιες, οι μέθοδοι και τα εργαλεία που χρησιμοποιεί η οικονομική επιστήμη κατά τη διερεύνηση κεντρικών προβλημάτων των σύγχρονων κοινωνιών. Το κέντρο βάρους εστιάζεται σε θέματα μικροοικονομικής ανάλυσης, όπως αυτή αναπτύσσεται στο πλαίσιο του παραδείγματος της νεοκλασικής θεωρίας, το οποίο κυριαρχεί σήμερα στο χώρο της πανεπιστημιακής διδασκαλίας και έρευνας. Η μικροοικονομική ανάλυση ασχολείται κυρίως με την διερεύνηση των αποφάσεων των επιμέρους οικονομικών μονάδων (άτομα, επιχειρήσεις και δημόσιος τομέας) για την παραγωγή, διανομή και κατανάλωση συγκεκριμένων αγαθών, χωρίς να θεματοποιεί την επίπτωση των επιμέρους αυτών αποφάσεων στο σύνολο της οικονομίας (μακροοικονομικό επίπεδο).

Στο μάθημα γίνεται επίσης και μία σύντομη επισκόπηση της ιστορικής εξέλιξης της οικονομικής σκέψης και των βασικών εναλλακτικών θεωρητικών προσεγγίσεων που έχουν αναπτυχθεί ιδιαίτερα στον 19ο και 20ο αιώνα. Η ιστορική αυτή οπτική προσφέρει στους φοιτητές η δυνατότητα να αξιολογήσουν και να προσεγγίσουν κριτικά τη δομή των επιχειρημάτων και τα συμπεράσματα της σύγχρονης Μικροοικονομικής Ανάλυσης.

 

Περίγραμμα μαθήματος:

  • Οικονομική θεωρία. Βασικές έννοιες. Σύντομη ιστορική επισκόπηση και βασικές σχολές σκέψης. Οικονομική επιστήμη και οικονομία. Θετική και κανονιστική οικονομική. Μικροοικονομική και Μακροοικονομική προσέγγιση.
  • Οικονομικά υποδείγματα και θεωρίες. Οικονομικά στοιχεία, διαγράμματα, μετρήσεις. Αριθμοδείκτες και πληθωρισμός. Ονομαστικές και αποπληθωρισμένες τιμές.
  • Μικτή οικονομία και ο ρόλος τους κράτους.
  • Βασικές έννοιες στην μικροοικονομική ανάλυση. Ζήτηση και προσφορά αγαθών. Παράγοντες που επηρεάζουν τη ζήτηση και την προσφορά (προϊόντων και συντελεστών παραγωγής). Ο ρόλος της αγοράς. Τιμές και ισορροπία. Υποκατάστατα και συμπληρωματικά αγαθά. Μεταβολή της ζήτησης και μεταβολή της ζητούμενης ποσότητας. Γραφικές αναπαραστάσεις. Υπερβάλλουσα προσφορά και υπερβάλλουσα ζήτηση. Μετατοπίσεις της προσφοράς και της ζήτησης.
  • Ελαστικότητα ζήτησης και προσφοράς, εισοδηματική ελαστικότητα, σταυροειδής ελαστικότητα. Ορισμοί και τύποι. Υπολογισμός ελαστικότητας. Κανονικά και κατώτερα αγαθά. Πολυτελή και αναγκαία αγαθά. Συνολική δαπάνη για ένα αγαθό (και συνολικά έσοδα του παραγωγού) όταν μεταβάλλεται η τιμή του. Βραχυχρόνια και μακροχρόνια ελαστικότητα.
  • Προτιμήσεις του καταναλωτή και εισοδηματικός περιορισμός. Καμπύλες αδιαφορίας.
  • Οργάνωση των επιχειρήσεων και παραγωγή. Προϊόν, κόστος, έσοδα, κέρδη. Υπολογισμός οριακού κόστους από το συνολικό κόστος. Καμπύλη προσφοράς της επιχείρησης και της αγοράς. Μακροχρόνια και βραχυχρόνια περίοδος. Υπολογισμός οριακού εσόδου. Επιλογή επιπέδου προϊόντος και μεγιστοποίηση κερδών.
  • Δομή της αγοράς και ανταγωνισμός (τέλειος ανταγωνισμός, ατελής ανταγωνισμός, μονοπώλιο). Τέλειος ανταγωνισμός: προϋποθέσεις, καμπύλη ζήτησης. Καθαρό μονοπώλιο: προϋποθέσεις, καμπύλη ζήτησης. Σύγκριση με τέλειο ανταγωνισμό. Ατελής ανταγωνισμός και καμπύλη ζήτησης του προϊόντος. Ολιγοπώλιο και μονοπωλιακός ανταγωνισμός: προϋποθέσεις και επιπτώσεις.

 

Μαθησιακοί στόχοι:

Με την ολοκλήρωση του μαθήματος οι φοιτητές θα να έχουν αποκτήσει τις παρακάτω γνώσεις και ικανότητες:

  • Να έχουν εξοικειωθεί με τις υποθέσεις και τα βασικά εργαλεία και μεθόδους της οικονομικής ανάλυσης στην αποτύπωση και διερεύνηση σύγχρονων κοινωνικών προβλημάτων.
  • Να κατανοούν τον μηχανισμό και τον τρόπο λειτουργίας της ελεύθερης αγοράς σύμφωνα με το νεοκλασικό υπόδειγμα.
  • Να γνωρίζουν τους παράγοντες που διαμορφώνουν την προσφορά και τη ζήτηση αγαθών και συντελεστών παραγωγής.
  • Να υπολογίζουν τις ποσοτικές διαστάσεις της προσφοράς και ζήτησης αγαθών.
  • Να κατανοούν το τρόπο συμπεριφοράς και οργάνωσης των επιχειρήσεων.
  • Να αποτιμούν κριτικά τη θεωρητική προσέγγιση της μικροοικονομικής νεοκλασικής θεωρίας.

 

Αξιολόγηση:

Μία γραπτή εξέταση στο τέλος του εξαμήνου (100%)

Δυνατότητα προαιρετικών γραπτών εργασιών ή προόδων (θα προηγείται ανακοίνωση από τον διδάσκοντα) (+20%). Για να συνυπολογιστεί ο βαθμός των γραπτών εργασιών ή προόδων στην τελική αξιολόγηση απαραίτητη προϋπόθεση είναι τόσο ο βαθμός της γραπτής εξέτασης όσο και των εργασιών ή προόδων να είναι από 5 και πάνω.

 

Βιβλιογραφία:

Βασική:

  • Begg D., Fischer S.,Vernasca G.& Dornbusch, 2006. Εισαγωγή στην Οικονομική. Τόμος Α΄. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική
  • Mankiw, G.N. & Taylor M.P., 2010. Αρχές Οικονομικής Θεωρίας. Τόμος A’. Αθήνα: Εκδόσεις Gutenberg
  • Πρόσθετες σημειώσεις και ασκήσεις του διδάσκοντος που αναρτώνται στην ιστοσελίδα του μαθήματος.

Πρόσθετη:

Η τυποποίηση της διδασκαλίας του μαθήματος αυτού στα πανεπιστημιακά προγράμματα έχει ως αποτέλεσμα την ύπαρξη μίας πληθώρας διδακτικών βοηθημάτων που ανταποκρίνονται επαρκώς στην κατανόηση των παραπάνω θεματικών ενοτήτων. Παραθέτονται, ενδεικτικά, μόνο ορισμένα από τα εγχειρίδια αυτά. Επίσης παραθέτονται και ορισμένα βιβλία που θα βοηθήσουν τους φοιτητές στην κατανόηση της ιστορικής εξέλιξης της οικονομικής σκέψης και των εναλλακτικών θεωρητικών προσεγγίσεων.

  • Bowles, S. &Edwards, R. 2000. Κατανοώντας τον Καπιταλισμό. Τόμος Α΄. Αθήνα: Gutenberg
  • Ferguson, K., 2004. Βασικές Αρχές Οικονομικής Θεωρίας. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική
  • Heilbroner, R.L., 2000. Οι Φιλόσοφοι του Οικονομικού Κόσμου. Αθήνα: Εκδόσεις Κριτική
  • Heilbroner, R.L. και Thurow, L.C., 1984. Για την Κατανόηση της Μικροοικονομικής. Αθήνα: Εκδόσεις Παπαζήση

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *